مادام ادواردا

خانه | آرشیو | پست الکترونیک

نسيم دريايي

مراد فرهادپور را دوست دارم ولي چه كنم كه مالارمه را دوست تر مي دارم . خود را

كوچكتر از آن مي پندارم كه بر ترجمه ي فرهادپور خرده بگيرم ولي مكرر خواني هاي

مالارمه به زبان اصلي جسارتي نصيبم كرده كه يادداشتي بر ترجمه ي فرهادپور بنويسم :

نسيم دريا brise marine la از مالارمه.

به گمانم فرهادپور اين شعر را از ترجمه ي انگليسي به فارسي برگردانده ورنه نكاتي كه

ميخواهم متذكر شوم در متن فرانسه به خوبي مشهود اند و خطايشان براي كسي كه از زبان

فرانسه برگرداند به زعم من جاي بسي تامل دارد وشايد هم نه! ( مگر همه مارگريت

دوراس را با ترجمه هاي قاسم روبين نمي شناسند كه از متن فرانسه هم بر مي گرداندو آن

هم چه ترجمه اي !! كدامين شما از خواندن باغ گذرِ دوراس لذتي نصيبش شده با ترجمه

ي روبين ؟

مگر اين نه همان le square نيست كه بلانشو و ساير منتقدين آنرا مي ستايند و در زبان

اصلي چه ميخواني ودر ترجمه چه !! منكر توانايي هاي قاسم روبين نيستم ولي حذف يك

صفحه و نبم از كتابي كه هيچ واژه ي قابل سانسوري در آن وجود ندارد جاي بسي سوال

است براي من از روبين و از ويراستار انتشارات نيلوفر!!!و الخ

فرهادپور عنوان شعر را نسيم دريا ترجمه كرده در حالي كه دريا در زبان فرانسه معادلش

la mer است نه marine . عنوان پيشنهاديِ من نسيم دريايي ايست از آنجا كه

marine صفت است نه اسم. بيت اول ترجمه ي زيبايي دارد وآن حزن كلام مالارمه را مي

رساند :

تن غمين است ، افسوس ! من همه ي كتابها را خوانده ام .

فقط و از قلم افتاده : تن غمين است ، افسوس ! ومن همه ي كتابها را خوانده ام .

در بيت دوم فعل در حالت مصدري است چه در متن فرانسه و چه در ترجمه ي فارسي ولي نكته

ي قابل توجه اين است كه در زبان فرانسه وقتي فعل را در حالت مصدر با علامت تعجب به كار

مي برند ارزش فعلي خاصي پيدا مي كند و آن هم حالت امري است : بگريز ! بدانجا بگريز !

كه فرهادپور آن را بدين صورت آورده : گريختن! گريختن به دورادور ! اينجا خواننده مي ماند

كه فعل مصدري را با علامت تعجب چگونه بخواند ؟ بقيه ي نكات در متن ترجمه به خوبي

مشهود است. هر دو ترجمه را گذاشته ام باشد كه مالارمه را آشنا كنم يا كلمات مان كه مي

لغزند از موسيقاي كلام مالارمه و اين ترجمه نفس نفس زدن من است در پي كلمات...

نسيم دريا

تن غمين است ، افسوس ! ومن همه ي كتابها را خوانده ام .

گريختن! گريختن به دورادور ! حس مي كنم تمامي پرندگان

مست آن اند و آسمانهاي ناشناخته در ميانشان گيرد !

مست آن اند كه مه و آسمان هاي ناشناخته در ميان شان گيرد !

هيچ چيز _ نه باغ هايِ قديميِ منعكس در چشمها – اين دل را

از غرق خويش در دريا باز نخواهد داشت ،

آه شبها، هيچ چيز، نه پرتو غمبا رِ فانوسِ من

بر كا غذ هايي كه در سپيديِ خودشان پناه جسته اند ،

و نه زن جواني كه كودكِ خود را غذا مي دهد .

من خواهم رفت ! كشتي با بادبانهاي برافراشته

به سو ي مناظر غريب لنگر مي كشد !

ملالي كه اميد هاي بي رحم غمينش كرده اند

هنوز به آخرين وداع دستمالها باور دارد !

و شايد اين بادبانها ، دعوت كننده ي توفانها ،

از آنان اند كه با تندبادي بر فراز تخته پاره هاي گمشده ي بي بادبان خم ميشوند ،

بدون بادبان يا جزايرحاصلخيز ...

ليك، اي دل من، به آواز ملاحّان گوش سپار ! ‌

مراد فرهادپور

                          Brise marine





.La chaire est triste, hélas! Et j’ai lu tous les livre

Fuir ! Là-bas fuir ! je sens que des oiseaux sont ivres

D’être parmi l’écume inconnue et les cieux

Rien, ni les vieux jardins reflétés par les yeux

Ne retiendra ce Coeur qui dans la mer se trempe

O nuits ! ni la clarté déserte de ma lampe

Sur le vide papier que la blancheur défend

Et ni la jeune femme allaitant son enfant

Je partirai ! Steamer balançant ta mature

!Lève l’ancre pour une exotique nature

Un Ennui, désolé par les cruels espoirs

Croit encore à l’adieu suprême des mouchoirs

Et, peut-être, les mâts, invitant les orages

Sont-ils de ceux qu’un vent penche sur les naufrages

...Perdus, sans mâts, sans mâts, ni fertiles îlots

!Mais, ô mon Coeur, entends le chant des matelos

                                                                          stéphane mallarmé

ترجمه ي من :

نسيم دريايي

تن غمين است افسوس ! و من همه ي كتابها را خوانده ام .

بگريز! بدانجا بگريز ! احساس مي كنم پرندگان ميانِ

آسمان ها و درياي ِ كف آلود و غريب سرمست اند .

هيچ چيز ، نه جلوه ي باغ هاي كهن در ديدگان

اين دل را كه روانه ي درياست باز نخواهد داشت ،

اي شبها ! نه روشنايي برهوتِ چراغِ من كه پاكي اش نگهبانِ آن است ،

و نه زنِ جوان كه كودك را شير مي دهد .

من رهسپار خواهم شد ! اي كشتي ِ بخار كه دكل هايت در نوسان است ،

روانه شو ! بسوي ِ سرزمين ِ غريب و دل انگيز !

ملالي كه از اميد هاي بي رحم اندوهناك است ،

هنوز به آخرين وداع ِ دستمال ها باور دارد !

بادبان هايي كه توفان مي طلبند

شايد همان ها باشند كه با بادي بر كشتي ِ طوفان زده فرو مي افتند

سرگردان ، بي بادبان ، بي بادبان و نه جزيره اي حاصلخيز ...

اما، اي دل من ، به آواز ملوانان گوش بسپار !

|+| نوشته شده توسط سمیرا رشیدپور در دوشنبه بیست و هشتم خرداد 1386 و ساعت 23:3 |